Παρακολουθώντας για ακόμη μια φορά το αριστουργηματικό Apocalypse Now (αυτή τη φορά στη τηλεόραση) το μυαλο μου έκανε μια περίεργη σύνδεση με το Dark Souls. Παρατήρησα πάμπολλες ομοιότητες μεταξυ αυτών των δύο φαινομενικά ανόμοιων έργων τέχνης. Ενώ στην επιφάνεια, μια ταινία για τον πόλεμο του Βιετνάμ και ένα σκοτεινό παιχνίδι φαντασίας μπορεί να μην έχουν πολλά κοινά, όσο περισσότερο εμβαθύνω και στα δύο, τόσο περισσότερο εκτιμώ τα κοινά θέματα και τα μοτίβα που τα συνδέουν μεταξύ τους και με κάνουν να ”θέλω να συνδέσω τη φωτιά.”
Πριν παρεξηγηθώ και εξηγηθώ παρακάτω τι εννοώ, να τονίσω ότι έχω τρέλα με το πόλεμο του Βιετναμ. Ίσως να με γοητεύει ο βαθμός δυσκολίας και η τελική νίκη των Βόρειων Βιετναμέζων σε αυτόν. Έχω ταξιδέψει σε εκείνα τα μέρη, έχω δει τα λαγούμια που κρύβονταν, έχω μυρίσει το ”πορτοκαλί παράγοντα” να καίει τα πνευμόνια μου. Αλλά το κυριότερο είναι πως έχω δει το Apocalypse Now πάνω σε μια βάρκα διασχίζοντας τα σύνορα από Βιετνάμ προς Καμπότζη. Ακριβώς όπως ο Captain Willard.
Το πρώτο πράγμα που με εντυπωσίασε τόσο στο Apocalypse Now όσο και στο Dark Souls ήταν το πως χειρίζονται τα θέματα της τρέλας και της απόγνωσης. Λες και τα δύο ασπάζονται ακαριαία το δογμα του Δάντη από τη Θεία Κωμωδία: ”Όσοι περνάτε αυτή τη πύλη, εγκαταλείπετε κάθε ελπίδα.”
Έτσι, στο Apocalypse Now, ακολουθούμε τον Captain Willard καθώς ταξιδεύει στον ποταμό για να βρει και να εξοντώσει τον απατεώνα συνταγματάρχη Kurtz. Στην πορεία, αντιμετωπίζει αμέτρητους κινδύνους, από επιθέσεις των δυνάμεων των Βιετκόνγκ μέχρι την παραφροσύνη που φαίνεται να έχει μολύνει τους δικούς του άντρες. Ομοίως, στο Dark Souls, οι παίκτες πρέπει να περιηγηθούν σε έναν επικίνδυνο και σε αποσύνθεση κόσμο, γεμάτο με θανάσιμους εχθρούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους που μπορούν να σε σκοτώσουν σε μια στιγμή. Και τα δύο έργα τονίζουν το αίσθημα της απελπισίας, καθώς οι χαρακτήρες αγωνίζονται να επιβιώσουν ενάντια σε όλες τις πιθανότητες. Θυμηθείτε τα τελευταία λόγια του Kurtz: ”The horror…the horror.”
Αλλά δεν είναι μόνο η φυσική επιβίωση που διακυβεύεται τόσο στο Apocalypse Now όσο και στο Dark Souls. Και τα δύο έργα διερευνούν επίσης τον ψυχολογικό αντίκτυπο που μπορεί να έχουν οι σκληρές πραγματικότητες των αντίστοιχων κόσμων τους στους χαρακτήρες τους. Στο Apocalypse Now, γινόμαστε μάρτυρες της σταδιακής κατάρρευσης της λογικής του Willard καθώς αντιμετωπίζει τη φρίκη του πολέμου και την τρέλα της αποστολής του. Ομοίως, στο Dark Souls, οι παίκτες βομβαρδίζονται συνεχώς με τη ζοφερή κατάσταση του κόσμου του παιχνιδιού, από το καταπιεστικό σκοτάδι μέχρι την αδυσώπητη απόγνωση που διαπερνά κάθε πτυχή του παιχνιδιού. Και τα δύο έργα διερευνούν τους τρόπους με τους οποίους ο κόσμος μπορεί να παραμορφώσει και να σαλέψει το μυαλό ακόμη και των πιο δυνατών και ανθεκτικών ατόμων.
Στην καρδιά τώρα τόσο του Apocalypse Now όσο και του Dark Souls βρίσκεται η έννοια του υπαρξιακού τρόμου. Και τα δύο έργα αντιμετωπίζουν τους χαρακτήρες (και τους παίκτες) με έναν κόσμο που φαίνεται αδιάφορος για τους αγώνες τους και όπου οι ενέργειές τους μπορεί τελικά να μην έχουν νόημα. Στο Apocalypse Now, βλέπουμε τη ματαιότητα της αποστολής του Willard, καθώς συνειδητοποιεί ότι ακόμα και αν σκοτώσει τον Kurtz, δεν θα κάνει τίποτα για να τελειώσει ο πόλεμος ή να φέρει ειρήνη στην περιοχή. Στο Dark Souls, οι παίκτες έρχονται αντιμέτωποι με έναν κόσμο που φαίνεται να υπάρχει αποκλειστικά για να τους σκοτώσει, όπου κάθε θάνατος μοιάζει σαν ένα ακόμη βήμα προς ένα αναπόφευκτο, απελπιστικό τέλος. Και τα δύο έργα διερευνούν την ιδέα ότι το σύμπαν μπορεί να είναι αδιάφορο για τους αγώνες μας και ότι οι ενέργειές μας μπορεί τελικά να έχουν μικρό αντίκτυπο στον κόσμο γύρω μας.
Μισό λεπτό όμως, δεν είναι όλα καταστροφικά και καταθλιπτικά στο Apocalypse Now και στο Dark Souls. Και τα δύο έργα προσφέρουν επίσης στιγμές ελπίδας και λύτρωσης. Στο Apocalypse Now, η αποστολή του Willard να σκοτώσει τον Kurtz παρουσιάζεται ως ένας τρόπος για να λυτρωθεί για τις δικές του αμαρτίες του παρελθόντος. Πιστεύει ότι ολοκληρώνοντας αυτή την αποστολή, μπορεί να αναπληρώσει τις θηριωδίες που έχει διαπράξει κατά τη διάρκεια του πολέμου. Ομοίως, στο Dark Souls, οι παίκτες μπορούν να βρουν λύτρωση μέσω των πράξεών τους στο παιχνίδι, καθώς ολοκληρώνουν αποστολές, νικούν bosses και γίνονται πιο δυνατοί και πιο επιδέξιοι. Και τα δύο έργα διερευνούν την ιδέα ότι ακόμη και στους πιο σκοτεινούς κόσμους, υπάρχει πάντα η δυνατότητα λύτρωσης.
Ίσως η πιο εντυπωσιακή ομοιότητα μεταξύ του Apocalypse Now και του Dark Souls είναι η χρήση του σουρεαλισμού και του συμβολισμού. Στο Apocalypse Now, βλέπουμε παράξενες και σουρεαλιστικές εικόνες, από τους στρατιώτες που χορεύουν ή κάνουν σερφ, τα λαγουδάκια του Playboy μέχρι τον νεροβούβαλο που θυσιάζεται. Αυτές οι εικόνες είναι όλες συμβολικές της τρέλας και της υποβάθμισης του πολέμου και χρησιμεύουν στη δημιουργία μιας ονειρικής ατμόσφαιρας που προσθέτει στη συνολική αίσθηση ανησυχίας. Ομοίως, στο Dark Souls, οι παίκτες συναντούν παράξενα πλάσματα, διεστραμμένα τοπία και μυστηριώδη αντικείμενα που όλα συμβολίζουν τα θέματα του θανάτου και της αναγέννησης του παιχνιδιού. Η χρήση του σουρεαλισμού και του συμβολισμού και στα δύο έργα δημιουργεί μια αίσθηση απόκοσμου χαρακτήρα που είναι ταυτόχρονα ανησυχητική και γοητευτική.
Για το τέλος φυσικά δεν θα μπορούσα να παραλείψω τη διαδοχή των πρωταγωνιστών στη θέση του τελικού κακού. Στο Apocalypse Now, o Willard σφάζει βάναυσα τον Kurtz με μια μασέτα και το επαναλαμβάνει παραδομένος στο τρόμο του. Ο Willard διαλέγει τον δρόμο της ανατροπής και δημιουργεί τη δική του αποικία και στρατό, όπου πλέον παίζει τον Θεό και παίρνει αποφάσεις. Έτσι και στο Dark Souls, o παίχτης εξοντώνει το τελευταίο boss και βγαίνει από την αρένα όπου ο chosen undead έριξε τον Gwyn αντί να ανάψει τη φωτιά. Όλα τα αρχέγονα φίδια υποκλίνονται μπροστά στον νέο εξουσιαστή, τον chosen undead, ο οποίος και γίνεται έτσι ο «Σκοτεινός Άρχοντας».
”The horror…the horror.”
